Robbin
Voor veel mensen is die innerlijke stem behoorlijk kritisch. We kunnen streng zijn voor onszelf op een manier waarop we dat bij een ander nooit zouden doen. Tegen een vriend(in) zeggen we vaak: “Geeft niet, iedereen maakt fouten” of “Je hebt het hartstikke goed gedaan.” Maar tegen onszelf klinkt het eerder als: “Hoe kon je dit nou weer vergeten?” of “Je had beter moeten weten.”
De manier waarop we tegen onszelf praten heeft meer invloed dan we misschien beseffen. Onze gedachten bepalen namelijk voor een groot deel hoe we ons voelen en hoe we reageren op situaties. Als we op een negatieve manier tegen onszelf praten, levert dat een vervelend gevoel op. Het maakt onzeker, somber, verdrietig. Wanneer we positief tegen onszelf praten, zorgt dat juist voor meer zachtheid, steun en motivatie.
Je eigen grootste supporter
Stel je eens voor dat je een persoonlijke coach naast je hebt die je de hele dag begeleidt. Iemand die je motiveert, vertrouwen geeft en je helpt wanneer iets lastig is. Dat klinkt super toch? Wat nou als ik je vertel dat je die coach eigenlijk al bij je hebt? Het is jouw eigen innerlijke stem.
Het verschil zit alleen in de manier waarop je deze stem gebruikt. Sommige mensen hebben een innerlijke criticus die voortdurend klaarstaat om fouten aan te wijzen. Anderen hebben geleerd om zichzelf op een meer steunende manier toe te spreken.
Dat betekent niet dat je jezelf altijd moet vertellen dat alles geweldig gaat. Positieve zelfspraak gaat niet over jezelf voor de gek houden of problemen wegwuiven. Het gaat erom dat je op een eerlijke en vriendelijke manier naar jezelf kijkt.
Er zit namelijk een groot verschil tussen: “Ik kan dit niet.” en: “Ik vind dit lastig, maar ik kan leren hoe ik hiermee omga.” De eerste gedachte maakt je kleiner. De tweede geeft ruimte om te groeien.
Waarom zijn we vaak zo streng voor onszelf?
Een kritische blik op jezelf kan soms nuttig zijn. Het helpt je om te leren van ervaringen en jezelf te ontwikkelen. Het probleem ontstaat wanneer kritiek de boventoon voert. Veel mensen zijn gewend geraakt aan een negatieve manier van denken. Misschien heb je vroeger vaak gehoord wat beter kon, waardoor je vooral bent gaan letten op fouten. Of misschien heb je jezelf aangeleerd dat streng zijn de beste manier is om prestaties te leveren. Maar werkt het eigenlijk wel?
Als iemand voortdurend tegen jou zou zeggen dat je niet goed genoeg bent, dat je meer had moeten doen en dat je fouten maakt, zou dat je waarschijnlijk niet motiveren. Grote kans dat je onzeker wordt of juist opgeeft. Dus wat maakt dat je dit dan toch naar jezelf doet?
Een vriendelijke stem betekent niet dat je minder ambitieus wordt. Integendeel. Mensen die zichzelf ondersteunen, kunnen vaak beter omgaan met uitdagingen, omdat een fout niet meteen voelt als een bewijs dat ze tekortschieten.
Van negatieve gedachte naar helpende gedachte
Een belangrijke stap in positieve zelfspraak is het leren herkennen van de manier waarop je tegen jezelf praat. Een paar voorbeelden:
Negatieve zelfspraak: “Ik ben hier gewoon slecht in.”
Helpende zelfspraak:“Ik ben hier nog niet goed in, maar ik kan oefenen en beter worden.”
Negatieve zelfspraak: “Ik verpest altijd alles.”
Helpende zelfspraak: “Dit ging niet zoals ik wilde, maar één moment bepaalt niet wie ik ben.”
Negatieve zelfspraak: “Anderen doen dit veel beter dan ik.”
Helpende zelfspraak: “Iedereen heeft zijn eigen tempo en kwaliteiten. Ik mag mijn eigen ontwikkeling volgen.”
Let op het woordje “helpend”. Het doel is niet om elke negatieve gedachte te vervangen door overdreven positieve uitspraken zoals: “Ik ben geweldig in alles wat ik doe.” Dat is niet echt realistisch en ook moeilijk in te geloven. Een echte helpende gedachte voelt geloofwaardig én geeft je steun.
Oefenen met positieve zelfspraak
Net zoals je een spier traint door te oefenen, kun je ook je manier van denken trainen. Een paar eenvoudige manieren om hiermee aan de slag te gaan:
- Luister naar je eigen woorden: Probeer eens bewust op te merken wat je tegen jezelf zegt wanneer iets misgaat. Zou je diezelfde woorden ook tegen iemand anders zeggen?
- Spreek jezelf toe als een goede vriend(in): Vraag jezelf af: “Wat zou ik zeggen tegen iemand van wie ik houd als diegene in deze situatie zat?” Vaak ontstaat er dan vanzelf een mildere reactie.
- Gebruik helpende zinnen: Een korte zin kan op moeilijke momenten veel verschil maken. Bijvoorbeeld: “Ik hoef niet perfect te zijn.”, “Ik mag fouten maken en daarvan leren.”, “Ik doe wat ik kan, stap voor stap.” ,“Ik vertrouw erop dat ik hiermee om kan gaan.”.
De kracht van de woorden die je kiest
We onderschatten soms hoeveel invloed woorden hebben. De woorden die je dagelijks tegen jezelf gebruikt, dragen bij aan het beeld dat je van jezelf hebt. Ben je vooral iemand die zichzelf naar beneden haalt? Of ben je iemand die zichzelf ondersteunt wanneer het moeilijk wordt?
Je hoeft niet ineens een compleet andere denkwijze te hebben. Het begint vaak met één klein moment waarop je merkt: hé, ik ben nu wel heel streng voor mezelf.Op dat moment kun je kiezen voor een andere reactie. Niet omdat je jezelf moet overtuigen dat alles perfect is, maar omdat je jezelf mag behandelen met dezelfde vriendelijkheid die je een ander ook zou geven.
Want de persoon met wie je het langst samen bent in je leven… ben jij zelf! Dan is het waardevol om ervoor te zorgen dat die innerlijke stem iemand is die naast je staat, in plaats van tegenover je.
Wil je hier graag wat hulp bij krijgen? Klik dan op onderstaande knop.